Gastrik Bypass ve Yaşam Kalitesi
Gastrik bypass ve biliopankreatik diversiyondan sonra sağlıkla bağlantılı yaşam kalitesi hakkında pek çok çalışma yapılmıştır. Bunun için Yaşam Kalitesi Skoru (QoL) ve Kilonun Yaşam Kalitesine Etkisi Skoru (IWQOL) kullanılmıştır. Bir çalışmada 50 obez hasta biliopankreatik diversiyondan önce ve sonra, 150 post-obez hasta biliopankreatik diversiyondan 3 yıl sonra değerlendirilmiş, 50 normal hasta da kontrol grubunu oluşturmuştur. Bypass operasyonundan 12 ay sonra yaşam kalitesi skorlarında keskin bir düzelme görülmüştür.
Obezitenin Yaşam Kalitesine Etkileri
Obezite, taşınmak zorunda kalınan aşırı kilo yükü ile hastanın günlük yaşamını ve fiziksel aktivitesini anlamlı şekilde etkiler. Bunun yanısıra özellikle kardiyovasküler hastalıklar açısından ciddi bir risk artışına yol açarak beklenen yaşam süresini kısaltır. Üstelik, sosyal yaşamdan uzaklaşmaya neden olarak kişinin sosyal ve psikolojik dengesini de bozar.
Bu nedenle ciddi obezite sorunu olan hastalar nadiren istedikleri gibi bir hayatı doya doya yaşayabilirler. Depresyon ve mutsuzluk çoğu zaman giderek derinleşirken, bazen de kilosunu sorun etmeyen, kendisiyle barışık ve aşırı neşeli bir dış görüntüyle gizlenmeye çalışılır. Tüm bunlar eklendiğinde, obezite kişinin yaşam kalitesini anlamlı şekilde bozmaktadır.
Biliopankreatik Diversiyon Ameliyatından Sonra Yaşam Kalitesi
Diyet ve egzersiz çabaları ile obezite sorununun tam olarak çözülmesi çok nadiren bildirilmiştir. Artmış fiziksel aktivite, kişinin belirleyebildiği kalori kontrollü bir diyet ve destek grupları ile desteklenen bariatrik cerrahi girişimler hem kalıcı ve sağlıklı bir kilo kaybı sağlamakta, hem de obezitenin sağlık üzerindeki kötü etkilerini ortadan kaldırmaktadır. Ayrıca dış görünümün düzeltilmesiyle kişinin özgüveni, sosyal ve psikolojik durumu da onarılmaktadır. Bununla birlikte, farklı obezite ameliyatları kilo kaybını takibeden dönemde yaşam kalitesi üzerinde değişik etkilere sahip olabilirler.
Roux-en-Y Gastrik Bypass Sonrası Yaşam Kalitesi
Roux-en-Y Gastrik Bypass ameliyatı midenin alt kısmının devre dışı bırakılmasını ve 50 cm ortak kanalla Roux-en-Y tarzında mideyle barsağın birleştirilmesini içerir. Gastrointestinal sistemin bu yeniden düzenlemesi safra ve pankreas sıvıları ile yağ ve nişastanın karışmasını geciktirerek emilim bozukluğuna yol açar.
Kiloya Bağlı Yaşam Kalitesi Sorgulaması
IWQOL sorgulaması 8 ana alanda kilonun yaşam kalitesi üzerine etkisini ölçümler: ( 1 ) Genel ve farkedilen sağlık durumu, (2) kişiler arası ilişkiler, (3) mobilite, (4) çalışma kapasitesi, (5) kendinden memnuniyet, (6) günlük yaşam aktivitesi, (7) seksüel yaşam, ve (8) gıdalara tolerans. IWQOL’da yüksek skorlar kötü yaşam kalitesini gösterir.
QoL Çalışması Sonuçları
Çalışmada 1 yıllık takipler boyunca ortalama vücut ağırlığı ve vücut kitle indeksinde keskin bir düşüş saptanmıştır. Yanısıra fiziksel ve mental yaşam kalitesinde de anlamlı bir düzelme olmuştur. Bununla birlikte, gıdayla rahatlama preoperatif verilerle kıyaslandığında büyük oranda değişmemiştir.
Sosyal ilişkiler, kendine güven ve karşı cinsle ilişkiler açısından, biliopankreatik diversiyondan sonraki 3 yılda sağlıklı kontrollere yakın sonuçlar alınmıştır. Genel yaşam kalitesi skorları ameliyatı takiben erken dönemde düzelmeye başlamış ve uzun vadede sağlıklı kontrollerle eşit hale gelmiştir. Mobilite, çalışma kapasitesi, günlük aktiviteler gibi diğer skorlarda da bulgular diğer maddelerdekine benzerdir.
Bu çalışmanın ana bulgusu, gastrik bypass geçiren hastalarda incelenen tüm laanlarda yaşam kalitesinde anlamlı bir düzelme olduğu şeklindedir. Gerçekten de, operasyondan bir yıl sonra elde edilen bulgular sağlıklı kontrollerle benzerdir.
Kaynak:
Gian Franco Adami, MD; Giovanni Ramberti, MD; Annalisa Weiss, MD; Flavia Carlini, MD; Federica Murelli, MD; Nicole Scopinaro, MD. Drs Adami, Ramberti, Weiss, Carlini, Murelli, and Scopinaro are with the Dipartimento di Discipline Chimrgiche, Facolt di Medicina e Chirurgia, Universit di Geneva, Genoa, Italy.