Obezite cerrahisine aday olan hastaların büyük çoğunluğu diyabet, yüksek tansiyon, yüksek kolesterol ve kalp hastalıkları gibi bir çok yandaş hastalıktan muzdariptir. Bariatrik cerrahi geçiren ve başarılı şekilde kilo veren hastalarda bu hastalıklarda belirgin düzelmeler ve hatta tam iyileşme görülür. Bariatrik cerrahları ve ilgili hekimlerinin önerisi ile hemen tüm ilaçları bırakabilirler. Emilim bozucu ameliyatlardan sonra kullanılması gereken vitamin ilaçları ise vücutta herhangi bir zararlı etkileri olmayan vitamin destekleridir. Yani normalde besinlerle alınan vitaminlerin dozunu arttırmak için eklenen ilaçlardır. O nedenle, ameliyattan önceki sağlık problemleri ve kullanımı zorunlu ilaçlarla kıyaslanmaları mümkün değildir.
Obezite Cerrahisinden Sonra İlaç Kullanımıyla İlgili Sık Sorulan Sorular
Soru: Kullandığım ilaçlar obezite cerrahisiyle nasıl etkilenir?
Yanıt: Ameliyat türüne göre değişmek üzere bazı ilaçların emilimi değişebilir. Ayrıca ameliyattan hemen sonra büyük boyuttaki tablet ve kapsüllerin kullanımı önerilmez. Bunlar bazen takılmaya neden olabilirler. Bu nedenle, cerrahınız bazı ilaçların ağızda eriyen ya da enjektabl formlarını önerecek, ya da bazı ilaçları ezerek almanız gerekecektir. Enterik kaplı bazı geç salınımlı ilaçlar ezilerek alınamazlar. Bazılarınınsa ezilmesi ve gıdayla karıştırılması daha iyi olabilir.
Mide bandı ve tüp mide gibi ameliyatlar ilaç emilimini çok az etkiler veya etkilemezler. Bypass ve duodenal switch ameliyatları ise emilimi anlamlı şekilde etkilerler. Antidepresanlar gibi bazı ilaçların aynı etkiyi göstermek için çok daha yüksek dozlarda alınması gerekebilir. Bu konuda ilgili uzmanla görüşülmesi gerekir.
Soru: Obezite cerrahisinden sonra ilaçlarım değişecek mi?
Yanıt: Çok büyük olasılıkla evet. Obeziteyle ilişkili hastalıklar düzeldikçe bazı ilaçların dozlarının değiştirilmesi veya bırakılması mümkün olabilir. Diyabet hastaları ameliyat türüne göre daha az insüline ihtiyaç duyabilir veya hatta insülini tamamen bırakabilirler. Tansiyon ve kolesterol ilaçları da ilk ayda büyük oranlarda doz ayarlaması gerektirir ve hatta bırakılabilir. Bu kararlar doktorunuzun vereceği kararlardır, kendi başınıza ilaç dozunu ayarlama veya bırakma yoluna gitmeyiniz.
Soru: Obezite cerrahisinden sonra kaçınılması gereken ilaçlar nelerdir?
Yanıt: Bu konuda da ekibimize danışmanız önemlidir. Bypass içeçren ameliyatlardan sonra NSAID grubu ağrı kesici-antiromatizmal ilaçların alınması ülser ve midede irritasyona yol açabileceğinden bunlardan kaçınılmalıdır. Anastomoz hattında gelişen marjinal ülserler kanayabilir veya delinebilirler, her ikisi de ciddi komplikasyonlardır. Ölüme neden olmasalar da, bazen aylarca sürebilen sıkıntılara, hatta bazen ikincil operasyonlara ve bazen de bypassın revizyonuna neden olabilirler.
Ben de dahil, bazı cerrahlar sleeve ve mide bandı ameliyatlarından sonra da NSAID kullanımını önermemektedir. gibi kortikosteroidler de ülserlere yol açabileceği ve iyileşmeyi geciktireceği için önerilmez, ancak bazı durumlarda gerekli olabilirler. Bazı uzun etkili, gecikmiş salınımlı veya enterik kaplı ilaçların emilimleri bariatrik cerrahi ile bozulabilir. Hangi ilacın nasıl etkileneceği konusunda bizimle ilgili branş hekiminizin iletişimini sağlamanız en doğrusudur. Son oalrak, bazı ilaçların kilo alımına etkisi vardır. Bu durumda, ilacın faydası ile geri kilo alımı riskinin dengesi incelenmelidir. Daha az yan etkili alternatif ilaçların tercih edilmesi bir çözüm olabilir.
Soru: Bariatrik cerrahiden sonra ek ilaçlar kullanmam gerekecek mi?
Yanıt: Ameliyattan sonra önceden kullanmasanız da kullanmanız gereken iki ilaç vardır. Bunlardan biri, 3-4 ay süreyle kullanacağınız PPI yani asid azaltıcı ilaçlardır. Diğeri ise bazı cerrahların tercih ettiği, safra kesesinde taş oluşumunu engellemeyi amaçlayan ve hızlı kilo verme döneminde önerilen Ursofalk’tır.
Soru: Bütün ilaçları ezerek alabilir miyim?
Yanıt: Üretim teknolojileri gereği bazı ilaçları kıramazsınız. Genellikle kaplı olmayan ve direk salınan tüm ilaçlar ezilebilir. Bu nedenle hangi ilacı nasıl alacağınız konusunu bize ve ilgili hekimlerinize danışmanız önemlidir.