Barsak mikroflorası ile ilgili araştırmaların büyük çoğunluğu kalınbarsaklara yoğunlaşırken, yeni bir çalışma ince barsak florasına dikkat çekiyor. Buna göre, kalori ağırlıklı batı tipi diyet ince barsaklarda yağlı gıdaların sindirimi ve emilimini arttırıyor olabilir. Cell Host and Microbe dergisinde yayınlanan araştırma incebarsak mikrobiyotasının diyetteki yağların emilimine adaptif yanıtı nasıl düzenlediğini ortaya koyuyor.
Bundan önceki birçok çalışma, yağdan zengin beslenmeyi takibeden 24-48 saat içinde bazı barsak bakterilerinin kat kat arttığını göstermişti. Bu bakterilerin incebarsaktan sindirim enzimlerinin üretim ve salımını etkilediği ise yeni çalışmayla gösterilmiş oldu. Bu sindirim enzimleri diyetteki yağları parçalar, yüksek kalorili gıdaların hızlı emilimini mümkün kılar. Bu bakteriler aynı zamanda salgıladıkları bioaktif bileşenlerle emilimde görevli barsak hücrelerini stimüle ederler. Zaman içinde bu bakterilerin yerleşik varlığı fazla beslenme ve obeziteye neden olabilir.
Bakteriler Gıda Emiliminde Rol Alıyor
Bu bakteriler lipid emilimini daha etkili hale getiren bir seri olayın önemli bir parçasıdır. Çok az araştırmacı ince barsaklardaki mikrobiyotaya odaklanmıştır, oysa birçok vitamin ve mikrobesinin emilimi buradan olur. İlk defa incebarsak mikroplarının doğrudan sindirim ve emilimi etkilediğini gösteren bu çalışma, obezite ve kardiyovasküler hastalıkların önlenme ve tedavisinde anlamlı ilerleme sağlayabilir.
Çalışmanın amacı yağların sindirim ve emiliminde bakterilerin gerekli olup olmadığını, hangi mikropların işe dahil olduğunu ve diyetle etkilenen mikrobiyotanın yağların emilimindeki etkisini araştırmaktı. Bunun için bakterisiz ortamda yetiştirilip izole kafeslerde büyütülen ve barsak bakterisi içermeyen patojen free (SPF) fareler kullanıldı. Yüksek yağlı diyetle beslendiklerinde bile bu fareler yağlı gıdaları sindiremez ve absorbe edemezler. Kilo da almazlar. Bunn yerine dışkılarında yağ seviyeleri yükselir. Ancak tekrar yüksek yağlı diyetle beslendiklerinde Clostridium ve Peptostreptokok türü bakteriler gelişmeye başlar ve bu kez fareler kilo almaya başlarlar. Bifidobakter ve Bakteriodase grubu bakteriler ise genellikle zayıflarda bulunan bakteri türleridir ve yağ emiliminde etkisizdir.
Sonuç olarak, bu çalışmada farelerde gösterilmiş olsa da anlıyoruz ki, yüksek kalorili veya yağdan zengin beslenme incebarsaklardaki mikrobiyotayı ciddi şekilde değiştirir. Bu bakteriler de vücudun yağları daha fazla sindirip emmesini sağlar. Hatta pankreas gibi sindirim sistemi dışındaki organları dahi etkileyebilirler. Barsakta bu bakterilerin azaltılması veya aktivitelerinin engellenmesi yağ alımını azaltarak obeziteyle mücadelede önemli katkı sunabilir. Pre, pro veya hatta post biotiklerin kullanılması Crohn gibi hastalıklarda besinlerin emilimini düzenleyebildiği gibi, obeziteyi azaltmakta da etkili olabilir. Obezite, altında birçok faktör yatan karmaşık bir hastalıktır. Ancak incebarsaklarımızdaki bakterilerin metabolizmamızı etkilemesi ve obeziteye zemin yaratması oldukça çarpıcı değil mi?